mobile logo
  • Blog ekspercki FITEN

    Doradcy FITEN SA są do Twojej dyspozycji
    pon-pt, 8.00 - 16.00,
    32 775 94 64, fiten@fiten.pl


  • featured image

    Rynek mocy – czym jest i jakie ma znaczenie dla odbiorców energii?

    posted on 6 kwietnia 2017 / IN Blog /

    Od dłuższego czasu w mediach oraz dyskusjach dotyczących przyszłości krajowej energetyki podejmowany jest temat rynku mocy, którego wdrożenie ma w znaczący sposób wpłynąć na poziom bezpieczeństwa dostaw. Co dokładnie kryje się pod tym pojęciem?

    System elektroenergetyczny

    Rynek mocy jest terminem bezpośrednio związanym z krajowym systemu elektroenergetycznym. System ten obejmuje wszystkie urządzenia służące do produkcji, przesyłania, magazynowania i użytkowania energii elektrycznej. Ich skoordynowane i nieprzerwane działanie umożliwia stabilną realizację dostaw dla odbiorców energii w całym kraju, przy czym wytwarzana w systemie energia odpowiada popytowi odbiorców zgłaszanemu w danym momencie.

    Choć cały system działa sprawnie, istnieje ryzyko, że zapotrzebowanie przekroczy zdolności wytwórcze krajowego systemu, narażając go na awarię skutkującą przerwami w dostawach (o zjawisku blackoutu pisałem na blogu w ubiegłym roku). Koszty takiej awarii mogą być bardzo wysokie, zarówno dla poszczególnych odbiorców, jak i dla całej gospodarki.

    Skąd wynika ryzyko dla systemu? Źródła energii konwencjonalnej, cechujące się dużą stabilnością, wymagają szeroko zakrojonych inwestycji i modernizacji, które choć konieczne, przy obecnych cenach energii są nieopłacalne. Jednocześnie w systemie rośnie rola źródeł odnawialnych, które cechują się niestabilną generacją energii. Obie tendencje wpływają na stabilność całego systemu i mogą doprowadzić do niebezpiecznych przerw w dostawach.

    Rynek mocy

    Rynek mocy ma stanowić odpowiedź na ryzyko niestabilności systemu, wynikające z charakterystyki obecnych źródeł wytwórczych. Jest to model organizacji systemu elektroenergetycznego, nieco odmienny od obecnie funkcjonującego (tzw. jednotowarowego). W modelu tym, zwanym dwutowarowym, poza samą energią „towarem” jest także gotowość wytwórców do zapewnienia określonej mocy.

    Przedmiotem handlu w takim modelu jest więc zarówno energia, jak i moc, za którą dostawca jest wynagradzany. Wynagrodzenie dla wytwórcy z tytułu gotowości utrzymania mocy  ma stanowić bodziec do realizacji inwestycji w nowe stabilne moce wytwórcze, których uruchomienie przełoży się na wzrost bezpieczeństwa dostaw energii na poziomie wynikającym z aktualnych potrzeb odbiorców.

    Jak rynek mocy wpłynie na odbiorców energii?

    Przedsiębiorstwom oraz gospodarstwom domowym zużywającym energię elektryczną, rynek mocy zagwarantować ma przede wszystkim zabezpieczenie stabilności dostaw i redukcję ryzyka niebezpiecznych blackoutów. Inwestycje w modernizację oraz utworzenie nowych „stabilnych” źródeł wytwórczych związane będą jednak z opłatami.

    Ministerstwo Energii szacuje, że roczny koszt utrzymania rynku mocy wyniesie 2-3 mld zł. Nakłady te mają zostać sfinansowane przez odbiorców końcowych za pośrednictwem nowej „opłaty mocowej” doliczanej do rachunku za energią elektryczną. Choć koszty rynku mocy mogą wydawać się wysokie, szacuje się, że rezygnacja z modelu dwutowarowego naraziłaby gospodarkę na istotnie wyższe straty.

    Zgodnie z raportem Polskiego Komitetu Energii Elektrycznej (PKEE), brak działań związanych z wprowadzeniem w Polsce rynku mocy przyniósłby nie tylko koszty w wysokości 10 mld zł rocznie, ale i istotne ograniczenie ogólnego dobrobytu. Przyjmując trafność podanych wyżej kwot, z prostego rachunku ekonomicznego wynika więc, że rynek mocy teoretycznie oznaczałby ok. 7-8 mld zł rocznych oszczędności dla krajowej gospodarki.

    Rynek mocy już w tym roku?

    Zgodnie z planami resortu energii, nowe rozwiązania mają zacząć funkcjonować w Polsce już w 2017 r. Element niepewności wprowadza jednak stanowisko Komisji Europejskiej wobec polskiego rynku mocy w zakładanym kształcie. Dopuszczalny przez KE mechanizm publicznego wsparcia mocy wytwórczych obejmuje bowiem inwestycje w źródła o niskiej emisji CO2, jednocześnie wykluczając elektrownie węglowe, będące kluczowym elementem polskiego rynku mocy. Szereg zapytań dotyczących planowanych zmian KE przedstawiła Ministerstwu Energii w lutym br.

    Projekt ustawy o rynku mocy został wniesiony przez Ministerstwo Energii w grudniu ubiegłego roku. W ramach konsultacji społecznych swoje uwagi przedstawiło ponad 20 podmiotów z rynku energii, natomiast obecnie trwają dalsze prace nad brzmieniem ustawy.

    Wszystkich czytelników zainteresowanych rynkiem energii, a także tematem zmiany sprzedawcy, zapraszam do kontaktu pod adresem energia@fiten.pl oraz blog@fiten.pl, a także do odwiedzin strony internetowej www.fiten.pl.

    Krzysztof Czajka

    Członek Zarządu FITEN SA

  • SKONTAKTUJ SIĘ Z NAMI
    NEWSLETTER
    >
    Zapisz się na newsletter

    dołącz do nas